Kiedy dorosłe dziecko może uzyskać alimenty?


Większości z nas alimenty kojarzą się z rozwodem rodziców i małoletnimi dziećmi. Polskie prawo dopuszcza jednak możliwość płacenia alimentów również wówczas, gdy dziecko jest już dorosłe. Kiedy jest to możliwe?

Kwestie świadczeń alimentacyjnych na dziecko reguluje artykuł 133 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W paragrafie 1 czytamy, że rodzice mają obowiązek płacenia alimentów wobec dziecka, które z różnych przyczyn nie jest jeszcze zdolne do samodzielnego utrzymania się. Wyjątkiem są sytuacje, kiedy dochody pochodzące z majątku dziecka są wystarczające na pokrycie kosztów mających związek z jego utrzymaniem oraz wychowaniem. Rodzic ma obowiązek tak długo świadczyć na dziecko alimenty aż będzie ono w stanie utrzymać się samodzielnie. W tym miejscu piszemy, jak można szacunkowo określić wysokość alimentów.

Co w sytuacji, kiedy dziecko ukończyło już osiemnaście lat? Pełnoletność nie wyklucza możliwości otrzymywania alimentów od rodziców. Jeżeli dziecko nadal nie jest w stanie utrzymywać się samodzielnie, może ubiegać się o zasądzenie alimentów. Czy tyczy się to jedynie dzieci uczących się? Niekoniecznie. Jeśli dziecko zakończyło edukację, ma możliwość jej kontynuowania, ale znajduje się w niedostatku, również może liczyć na alimenty.

Na wyjaśnienie w tym miejscu zasługuje pojęcie niedostatku. Prawnicy wielokrotnie podkreślali już, że ma ono charakter bardzo nieostry i nierzadko interpretowane jest różnie w zależności od sytuacji. Najczęściej jednak za niedostatek uważa się sytuację, kiedy osoba nie tylko nie ma żadnych źródeł utrzymania, ale nie może również podjąć pracy, która zapewniałaby środki finansowe niezbędne do samodzielnej egzystencji. UWAGA: niedostatek zawsze musi zostać udowodniony. Obowiązek ten polskie prawo nakłada na osobę, która stara się o przyznanie alimentów.

Warto pamiętać, że prawo nie zapomina o interesach rodziców. W Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym znajdujemy zapis mówiący o tym, że rodzice mogą zostać zwolnieni z obowiązku płacenia alimentów na dorosłe dziecko wówczas, gdy byłoby to związane z nadmiernym uszczerbkiem. Podobnie jest w sytuacji, gdy dziecko nie dokłada należytych starań w kierunku usamodzielnienia się. Także wówczas, gdy dziecko nie podejmujemy pracy zawodowej mimo tego, że ma takie możliwości sąd raczej nie zdecyduje się na podjęcie decyzji o nałożeniu zobowiązania alimentacyjnego.

Warto podkreślić, że sąd – przed zasądzeniem alimentów na dorosłe dziecko – bardzo dokładnie bada sytuację zarówno dziecka, jak i jego rodziców. Wszystko po to, aby nie doszło do nadużyć. W przypadku dzieci niepełnosprawnych, których uszczerbek na zdrowiu ma charakter trwały, obowiązek alimentacyjny może trwać nawet przez całe życie dziecka.