BLOG

Home | Blog | Porady Prawne | Co to jest niegodność dziedziczenia?
  • grudzień 14, 2020
  • By
  • Comments 0

Zgodnie z obowiązującym prawem nie każda osoba – nawet jeśli wskazuje na to testament oraz ustawa – może dziedziczyć po zmarłym. Są sytuacje, w których może zostać uznana za niegodną dziedziczenia. 

W jakich sytuacjach spadkobierca może być uznany za niegodnego dziedziczenia?

Jeśli spadkobierca dopuścił się ciężkiego przestępstwa przeciwko spadkodawcy, może zostać uznany za niegodnego dziedziczenia. Chodzi w tym wypadku o czyny, które spowodowały ubytek majątku, uszczerbek na zdrowiu bądź śmierć. Co ważne, również samo widmo pojawienia się tych konsekwencji może skutkować uznaniem za niegodnego dziedziczenia.

Za niegodnego dziedziczenia zostanie także uznana osoba, która podstępem bądź groźbą wpłynęła na kształt testamentu. Sytuacji takich jest wiele. Może to być na przykład grożenie spadkodawcy wyrządzeniem krzywdy jemu bądź jego bliskim, jeśli nie wprowadzi do testamentu określonego zapisu. UWAGA: również zmiana/odwołanie testamentu przez spadkodawcę na skutek podstępu bądź groźby może prowadzić do uznania za niegodnego dziedziczenia.

Konsekwencje uznania za niegodnego dziedziczenia

Jeśli spadkobierca zostanie uznany za niegodnego dziedziczenia, w świetle obowiązującego prawa będzie traktowany tak, jakby w dniu otwarcia spadku już nie żył. Oznacza to, że przy zajściu odpowiednich okoliczności mogą dziedziczyć jego zstępni.

Jak wygląda procedura uznania za niegodnego dziedziczenia?

Uznanie za niegodnego dziedziczenia nigdy nie jest automatyczne. Zawsze jest konsekwencją wniosku złożonego przez osobę mającą interes prawny. Chodzi o wszystkie osoby, które na uznaniu kogoś za niegodnego dziedziczenia skorzystają. Mogą to więc być inni spadkobiercy. 

Jaki jest czas na złożenie wniosku?

Czas na złożenie wniosku o uznanie za niegodnego dziedziczenia jest ograniczony. Należy zrobić to w ciągu roku od dnia, w którym osoba zgłaszająca dowiedziała się o przesłankach, których spełnienie jest niezbędne do stwierdzenia niegodności. UWAGA: może to stać się nie później niż w ciągu trzech lat od dnia śmierci spadkodawcy. Jeśli postępowanie spadkowe nadal się toczy, wniosek – zarówno ustny, jak i pisemny – może być złożony podczas posiedzenia. Jeżeli jednak jest już zakończone, niezbędne jest złożenie wniosku o zmianę postanowienia dotyczącego nabycia spadku.

Na co można się powoływać we wniosku?

Składając wniosek, można powołać się na kilka faktów. Jeśli w grę wchodzi przestępstwo, podstawą jest orzeczenie sądu. Jeżeli mówimy o groźbie bądź podstępie, mogą to być zarówno zeznania świadków, jak i rozmaite dokumenty, na przykład listy. W przypadku podrobienia bądź przerobienia testamentu, podstawą jest opinia biegłego.

Niegodność dziedziczenia sprawia, że osoba, która w stosunku do spadkodawcy zachowywała się niewłaściwie, nie dziedziczy ani na mocy ustawy, ani testamentu. Należy jednak pamiętać, że jeśli spadkodawca przebaczył takiej osobie, niegodność nie będzie mogła być orzeczona.